شاه یا انقلاب؟؟؟؟
مقیاس آموزش عالی
آموزش عالی در این سالها دستاوردهای قابل توجهی داشته است، بویژه این که از دهههای آخر50 تاکنون بودجه آن حتی دو برابر هم نشده است و از 5/1 به 3/2 برابر رسیده است. اما در تمامی مولفههای خود رشدهای30 برابری،60 برابری و ... را داشته که این دستاورد با سایر نهادها قابل مقایسه نیست.
از دیگر نکات مهم این است که ما در سالهای پیش از انقلاب حتی در مقطع کاردانی نیز به اعزام دانشجو به خارج از کشور نیازمند بودیم، اما در سالهای اخیر اعزام دانشجو نه از روی نیاز، بلکه به جهت مراودات علمی و فرهنگی با سایر دانشگاههای جهان بوده است و آموزش عالی امروز در تمامی رشتهها و مقاطع تحصیلی در خودکفایی تقریباً صد درصدی قرار دارد.
هر چند بر هیچ کسی پوشیده نیست که ما در بهترین نقطه ممکن نیستیم، اما این آمارها نشان میدهد که با توجه به امکانات و بودجه در اختیار آموزش عالی و با توجه به بستر تاریخی کشور و در مقایسه با سایر نهادها، آموزش عالی چقدر موفق بوده است. آموزش عالی و دانشگاه همیشه از حمایتهای امام راحل و پس از آن مقام معظم رهبری بهره مند بوده است و در تمامی دوره ها حتی در جنگ پیشرفتهایی داشته است.
جدول زیر، جدیدترین آمار اعلام شده از سوی وزارت علوم را نشان می دهد که آموزش عالی به چه میزان، دِین خود را به این حمایتها ادا کرده است.
مقایسه وضعیت علمی کشور در دوران پهلوی و پس ازانقلاب
قضاوت با شما...
|
شاخص |
قبل از انقلاب سرشماری1355 |
بعد از انقلاب سرشماری1390 |
|
نرخ سواد |
2/47% |
2/93% |
|
پوشش تحصیلی متقاضیان تحصیل در دوره متوسطه |
23% |
85% |
|
مرکز آموزشی فنی و حرفه ای |
700 |
6983 |
|
جمعیت دارای تحصیلات عالیه |
310000 |
5474000 |
|
اختلاف نرخ بین تحصیلات عالیه زنان و مردان |
39/3% |
0/2-% |
|
تعداد دانشگاهها |
223 |
2940 |
|
تعداد رشته های کارشناسی در دانشگاه |
196 |
914 |
|
تعداد رشته های کارشناسی ارشد در دانشگاه |
182 |
1033 |
|
تعداد رشته های دکترای تخصصی در دانشگاه |
28 |
793 |
|
تعداد دانشجو |
170000 |
000/000/4 |
|
تعداد دانشجویان دکتری تخصصی |
913 نفر |
580 هزارو 638نفر(رشد60 برابر) |
|
تعداد دکتری حرفهای (پزشکی) |
9هزارو458 نفر |
68000نفر |
|
تعداد اعضای هیات علمی |
9282 |
63818 |
|
تعداد استاد تمام ها |
733نفر |
3000نفر |
|
تعداد انجمنهای علمی |
78 |
280 |
|
تعداد مقالات چاپ شده در نشریات معتبر بین الملل |
669 |
25000 |
|
تعداد نشریات علمی –پژوهشی(مجله) |
20 |
680 |
|
قطب علمی |
صفر |
142 |
|
تعداد موسسات پژوهشی |
83 |
640 |
|
رتبه رشد علمی |
رتبه52 در جهان |
رتبه 17 جهان |
|
سرعت رشد علمی |
رتبه40جهان |
رتبه 1جهان |
|
رتبه های المپیاد علمی |
آمار وجود ندارد |
جزو 10 کشور اول |
|
انرژی هستهای |
آمار وجود ندارد |
جزو 10 کشور اول |
|
هوا فضا |
آمار وجود ندارد |
جزو 10 کشور اول |
|
سلول های بنیادین و نانوتکنولوژی |
آمار وجود ندارد |
جزو 10 کشور اول |
|
رتبه های المپیاد علمی |
آمار وجود ندارد |
جزو 10 کشور اول |
جدول شماره2
آمارهای پایگاههای استنادی بین المللی، اسناد موثقی هستند که امکان مقایسه کمیت تولید علم ایران در سالهای قبل و بعد از انقلاب اسلامی را امکان پذیر می سازد. بر اساس پایگاه استنادی ISI، ایران در فاصله سالهای ۱۳۱۹ تا ۱۳۵۶ تنها ۲۰۲۶ مدرک در مجلات و کنفرانسهای علمی بین المللی منتشر کرده بود.
موسسه بینالمللی اطلاعات علمیISI همچنین، تعداد مقالات علمی چاپ شده از محققان ایرانی در مجلات معتبر بینالمللی در سال 1357، 450 مقاله و در سال 2012، 34155 مقاله بوده است که نشاندهنده رشد3 برابری متوسط جهانی در این حوزه است. ایران در سال 2013 میلادی رتبه نوزدهم جهانی در رشد تولید علم را به دست آورد.
کمیت تولید علم دنیا در دوره زمانی۳۷ ساله با وضعیت کنونی دنیا قابل مقایسه نیست، چرا که در حال حاضر کشورهای بیشتری برای کسب سکوهای علمی دنیا با یکدیگر رقابت میکنند. در ۳۷ سال قبل از انقلاب اسلامی کمیت تولید علم دنیا برابر با ۸,۰۱۲,۴۴۰ ( بیش از هشت میلیون) مدرک بود. ایران در آن زمان۰.۰۳ % ( سه صدم درصد) از کل علم دنیا را تولید می کرد.
مهمترین شاخصهای سنجش کیفیت تولید علم استنادها هستند. تعداد ۲۰۲۶ مقاله منتشر شده ایران در دوره ۳۷ ساله قبل از انقلاب در همین دوره زمانی تنها ۱۱۷۸ استناد دریافت کردند. تعداد استناد به مدارک کشور در دوران بعد از انقلاب ۹۴۵,۳۲۵ (بیش از نصد و چهل و پنج هزار) مورد است. بنابراین تعداد استنادها به مدارک کشور در ۳۷ سال اخیر در مقایسه ۳۷ سال قبل از انقلاب ۸۰۲ برابر شده است. این نکته لازم به ذکر است که برای کسب مرجعیت علم جهان در این شاخص باید اقدامات اساسی توسط کشور صورت گیرد.
اندکی بعد از انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۹ جمهوری اسلامی ایران به مدت هشت سال جنگ تحمیلی را تجربه کرد. جمهوری اسلامی ایران بعد از انقلاب تا انتهای دوران دفاع مقدس ۲۸۸۱ مدرک در سطح بینالمللی منتشر کرد. کمیت تولید علم دنیا از سال ۱۳۵۷ تاکنون شامل ۴۷,۴۲۱,۸۴۲ (بیش از چهل و هفت میلیون) مدرک می شود. بنابراین کمیت تولید علم دنیا در ۳۷ سال گذشته (۱۳۹۴-۱۳۵۷) نسبت به ۳۷ سال قبل از آن (۱۳۵۶-۱۳۱۹) شش برابر شده است.
جمهوری اسلامی ایران از ابتدای سال ۱۳۵۷تاکنون ۲۴۵,۷۹۲ (بیش از دویست و چهل و پنج هزار) مدرک در معتبرترین مجلات و کنفرانسهای بینالمللی منتشرکرده است. جمهوری اسلامی ایران علیرغم هشت سال دفاع مقدس۱۲۱ برابر بیش از دوره ۳۷ سال قبل از انقلاب به کمیت تولید علم خود افزوده است. با در نظر گرفتن ۳۷ سال بعد از انقلاب، سهم تولید علم کشور0.52%( پنجاه و دو صدم درصد) از علم دنیا را تولید کرده است
نمودار
[2] . اصل دوم قانون اساسی به سه ركن بنیادین در نظام جمهوری اسلامی تأكید دارد. همچنین اصول چهارم ، پنجم و ششم به ترتیب به سه ركن دین، رهبری و مردمی بودن نظام اشاره دارد.
[3] . قانون اساسی ، اصل 56.
[4] . قانون اساسی، اصول 68، 69، 70، 74، 76، 77، 82، 87، 88، 89.
[5] . همان، اصول 1. 2 و 4.
[6] . در حقيقت كشور در دوره پهلوي ،حيات خلوت و منطقه نفوذ قدرت هاي جهاني بود ، آنها در همه امور كشور، عزل و نصب مقامات ارشد، نمايندگان مجلس، تصويب يا رد لوايح و قوانين، امضاي قراردادها و پروتكل ها ، سياست گذاريها و...، نقشي آشكارو پنهان داشتند.( ماروين زونيس ، شكست شاهانه ، ترجمه باس مخبر، تهران: طرح نو، 1370، ص 305)
[7] . ايران به تمام معنا فاقد استقلال سياسي بود ؛ انتخاب نخست وزير و وزيران عمدتاً از بين افراد وابسته به سازمانهاي جاسوسي، آمريكا و فراماسونري صورت ميگرفت ؛ «آماري كه از وابستگيهاي افراد شناخته شده هيئت وزيران هويدا، آموزگار، شريفامامي، و ازهاري به دست آمده حكايت از آن دارد كه 38% فراماسون، 24%عضو سيا و 21%عضو ساواك بودهاند.»( سيروس پرهام، انقلاب ايران و مبانى رهبرى امام خمينى ، تهران: انتشارات امير كبير، 1357 ، ص 26)
[8] . خیرگزاری دانشجویی، ۲۱ بهمن ۱۳۹۲
[9] . مقایسه وضعیت علمی کشور در دوران پهلوی و پس ازانقلاب شبکه اطلاع رسانی راه دانا،06/11/93
[10] . مقایسه وضعیت علمی کشور در دوران پهلوی و پس ازانقلاب شبکه اطلاع رسانی راه دانا،06/11/93
[11] . دکتر علی گزنی معاون پژوهشی و فناوری پایگاه استنادی علوم جهان اسلام در گفتگو با خبرنگار مهر،14/3/1394
[12] . همان
ادامه دارد...
